Hamza Bayrak - University of East Anglia


Türkiye’de ki üniversite eğitiminiz sonrasında yüksek lisans eğitiminize İngiltere’de neden devam etmek istediniz? Türkiye’de ki okulların karşılayamadığı fakat İngiltere’deki okullardan alabildiğiniz birikimler neler oldu?

Yurt dışında alınan eğitimin mesleğim için bana kolaylıkla sağlayacağını düşündüm. Yabancı dilimi kuvvetlendirmek, mesleğimle ilgili profesyonel bir eğitim almak ve yurt dışı tecrübesine sahip olmak için İngiltere’yi tercih ettim. 

Türkiye’de karşılanamayan ihtiyaçlar genelde pratikte oluyor. Mesela ben televizyon yayıncılığı okuyorum. Türkiye’de teorik bilgiler aynı şekilde eğitim alabilirim ama üniversiteler pratikte yetersiz kalıyor. Bir kamera kullanımı olsun, muhabirlik olsun İngiltere’deki kadar öğrenciyi tatmin etmiyor. Mesela şuan da East Anglia Üniversitesi’nde okuyorum. Hocalarımın referansıyla BBC’de 8 haftalık staj görme fırsatı yakaladım. Yerel bir radyo stüdyosuna gidip orası için radyo formatında röportajlar yaptık. Mahkemeye gidip bir duruşma ile ilgili haber yaptık. BBC'nin Londra'daki parlamento muhabiri Robin Brant’ı parlamentoda ve The Guardian gazetesinin iç haberler editörü Mark Townsend'ı da The Guardian gazetesinde ziyaret ettik. Mesleki olarak kendilerine sorularımızı yönelttik.


East Anglia Üniversitesi, “Broadcast Journalism: Theory and Practice” bölümünü seçme nedenleriniz?

Marmara Üniversitesi Radyo Televizyon ve Sinema bölümü mezunuyum. Daha sonra ATV’de haber editörlüğü yaparken mesleğimle ilgili daha profesyonel bir eğitim almayı tercih ettim. İleriye yönelik hedeflerim arasında program ve haber sunuculuğu yer aldığı için bu bölümü tercih etme gereği hissettim. Oldukça da memnunum. Çünkü sadece televizyon programcılığı üzerine değil, gazete, internet, radyo ve televizyon haberciliği üzerine pratik haberler yaparak, farklı tecrübeler elde ettim.


Yurtdışına gitmeden önce hayalleriniz, beklentileriniz ile gittikten sonra yaşadıklarınız arasında fark var mıydı, nasıldı? Beklentileriniz karşılandı mı?

Aldığım eğitim ile ilgili hayallerim beklentilerim çok daha ötesinde karşılandı. İngiltere’de 2 yıllık yüksek lisans 1 yılda da yapıldığını biliyordum ancak verilen ödevlerin bu kadar çokluğu nedeniyle bu kadar gerileceğimi düşünmemiştim. Ama her şeye rağmen faydalı geçti. Diğer konularda, mesela kültürel olarak farklı toplumlarda yaşamaya alışık olduğum için pek sıkıntı yaşamadım. Daha önce 6 ay İngiliz bir aileyle şimdi de 3 tane Çinli ile yaşıyorum.


Norwich’te ve/veya üniversitenizde bir gününüzü bize anlatır mısınız? Şehrin olanakları, öğrenci kulüpleri, konaklamanız size uygun mudur ve gelecek olan öğrencilere önerileriniz ne olacaktır?

Norwich küçük bir yer ama gerçek İngilizler burada yaşıyor. Benim yaşantım genelde üniversitenin kütüphanesinde geçer. İçinde yüzlerce tavşanın koşturduğu ve büyük bir gölün olduğu kampüsümüz var. Eğlenmek isteyen öğrenciler için kampüsün içinde LCR denen bir eğlence yeri var. Akşamları öğrenciler oraya gider.

Şehirde farklı dünya mutfaklarından restoranlar bulabiliriniz. Tabii ki kebap restoranları bunlardan biri. 

Öğrenci kulüpleri genelde gezi ve kültürel aktiviteler düzenlerler. Ancak Çinliler hariç diğerleri bu konuda biraz verimsiz kalırlar. Eğer kampüsün içinde yaşamayı tercih ederseniz konaklama 450 pound civarındadır. Ancak kampüs dışında faturalarla beraber 300 pounda çok rahat konaklama bulabilirsiniz. Kampüse uzaklık arttıkça bu fiyatta düşüş yaşanır. Tek başınıza yaşamak isterseniz 500 pound civarında bir stüdyo tipi ev bulabilirsiniz. Ulaşımda en uygun tercih “Megabus”. Çünkü Londra’dan Edinburgh’a (9 saat) 14 pounda, Paris’ten Londra’ya da (7 saat) 15 pounda gidebiliyorsunuz. Bazen bu biletler 1 pounda düşebiliyor. Yani İstanbul’da bir minibüse verdiğiniz indi bindi parası ile Paris’ten Londra’ya gidebiliyorsunuz. 

Gelecek olan öğrencilere tavsiyem hiç tereddüt etmesinler. Buradaki 10’larca Türk ve diğer milletlerden öğrenciler, hem üniversiteden aldıkları eğitimden hem de yaşam giderlerinin diğer şehirlere nazaran düşük olmasından oldukça memnun. Staj olanakları sağlanıyor. Üniversite yurt dışına geziler düzenliyor. Eğer siyaset ve sosyal bilimler alanından bir bölümde okuyorsanız Belçika’ya NATO ve Avrupa Birliği’ni ziyarete gidiyorsunuz.


Mezuniyet sonrası okulunuzdan veya bölümünüzden mezun olmanın faydalarının ne olacağını düşünüyorsunuz? Yüksek lisans eğitiminizi tamamladıktan sonra çalışma hayatına mı atılmak istersiniz yoksa doktora eğitimine devam etmeyi düşünüyor musunuz?

Mezun olduktan sonra mesleğime yurt dışında devam etmek isterim. Tabi bu ortaya çıkabilecek fırsatlara bağlı. Bu gerçekleşmezse Türkiye’ye dönüp, mesleğimi icra etmeyi düşünüyorum. Ama tabi ki diğerlerinden bir adım önde olarak. Çünkü burada aldığım eğitimle medyanın neredeyse her branşında İngilizce haber yazma, çevirme ve röportaj yapma yeteneğine sahip olarak döneceğim.


Türkiye ve İngiltere eğitim sistemini karşılaştırdığınızda size göre farkları, avantaj ve dezavantajları nelerdir?

İki büyük fark var. Birincisi bizdeki üniversiteler maddi olanaklardan yoksun ve teknolojik olarak yeterince donatılmamıştır. Ancak İngiltere’de bu imkânlar oldukça fazladır. İkincisi ise İngiltere’de akademisyenlerin hiç biri derslerde siyaset yapmaz. Maalesef bizim ülkemizde akademisyenler genel itibariyle eğitim vermek yerine derste siyaset yapmayı tercih eder. İngiltere’de hocalar oldukça kalitelidir ve onların bu kalitesi öğrenciye de yansır. Bir mail attığınız da aynı gün geri dönerler ve kendinizi yetiştirmeniz için daima sizi teşvik ederler. İngiltere’deki üniversitelerin bir diğer ayrıcalığı ise bir kütüphane kültürüne sahip olmalarıdır. Bunu Türkiye’de göremezsiniz. Öğrenciler gün için de dersten çıktıktan sonra kütüphaneye geçer ve çalışmalarına orada devam eder.

Ancak tüm bunlara karşın Türkiye’de eğitimin genel olarak ücretsiz olması bir avantajdır. İngiltere’de eğitim oldukça pahalı. Bir İngiliz yüksek lisans yapmak istediğinde 5-6 bin paund çıvarında bir para ödemek zorunda bırakılıyor.


Son olarak Edcon un bu süreçte size nasıl bir faydası oldu?

Aslında burada çok şey yazılabilir ama tek bir cümlenin cevap olarak yeterli olacağını düşünüyorum. O da, “EDCON çalışanları sizi kendilerinin yerine koyuyorlar ve sizdeki heyecanı, isteği ve arzuyu sizinle beraber onlarda yaşıyor”. Ben tek başıma bu işe kalkışsaydım, eğitim hayatımla ilgili bu kadar doğru bir kararı vermemiş olurdum. Bence en doğru üniversitelerin listesini yaparak en büyük faydayı sağlamış oldular. Kendileri hala eğitimimle ilgili bir sıkıntı olup olmadığı sorarlar. Bu da onların samimiyetini ve kadirşinaslığını gösteriyor. Kendilerine müteşekkirim.


HAMZA BAYRAK

University of East Anglia Yüksek Lisans Öğrencisi